Ssenariy, User Flow va CJM
Foydalanuvchining ilova ichidagi yo'lini hikoya, sxema va his-tuyg'ular xaritasi bilan loyihalaymiz
9-sinfUX/UI dizayn2-hafta · 4-dars
Bugun nimani o'rganamiz?
User Scenario
Persona maqsadiga erishadigan qisqa hikoya
User Flow
Ekranlar, qadamlar va qarorlar blok-sxemasi
CJM
Mijoz yo'li, his-tuyg'ular va og'riq nuqtalari
Takrorlash: Persona
Persona — mahsulotimiz foydalanuvchisining xayoliy, ammo real ma'lumotlarga asoslangan qahramoni.
Nega avval tadqiqot?
Kim uchun chizyapmiz?
Savol: nega dizayner chizishdan oldin tadqiqot o'tkazishi kerak?
01
Foydalanuvchi ssenariysi
Persona ilovaga qanday holatda kiradi va nima qilmoqchi?
Ssenariy 4 ta savolga javob beradi
Katakni bosing: izoh chiqadi.
Misol: Shaxnoza va "Mobile_Book"
10-sinf o'quvchisi Shaxnoza avtobusda ilovani ochadi va «Kvant fizikasi» kitobining PDF'ini yuklab oladi.
- Qidiruv panelida «Kvant fizikasi» deb yozadi
- Eng yuqori baholangan kitobni tanlaydi
- Mundarija va qisqa mazmunni o'qiydi
- PDF formatini telefoniga yuklab oladi
Ssenariydan interfeys elementlari
Mobile_Book
Qidiruv: Kvant fizikasi
Natijalar: muqova, nom, reyting
Yuklab olish
- Qidiruv qatori
- Natijalar ro'yxati (muqova, nom, reyting)
- Kitob tafsilotlari: mundarija, izoh
- «Yuklab olish» tugmasi
Jumla va interfeys elementi
«Ali manzilini yozmoqda»
bosing
«Eng arzonini tanladi»
bosing
Narx va saralash (filter) bo'lishi shart.
«Bitta bosishda buyurtma berdi»
bosing
Katta va qulay CTA tugmasi talab etiladi.
Ssenariy chizishdan oldin yoziladi
Boshlovchilar to'g'ridan-to'g'ri ranglar va rasmlarga kirishadi. Ssenariy esa har bir tugma nega kerakligini ko'rsatadi.
Odatiy xato: ssenariysiz chiroyli, lekin keraksiz ekran chizish.
Pastga bosing: yaxshi ssenariyning namunasi.
Shaxnoza ssenariysi: to'liq
Qahramon va kontekst
Shaxnoza, 16 yosh, abituriyent. Uyda kechqurun dars tayyorlamoqda.
Qadamlar
Ilovani ochadi, «O'tkan kunlar»ni qidiradi, kartani bosadi, «Yuklab olish»ni bosadi, kitobni «Mening kutubxonam»da ko'radi.
02
User Flow
Ssenariyning vizual blok-sxemasi
User Flow belgilari
Ekranto'rtburchak
Boshlanishoval
Savol?romb: qaror
strelka: o'tish
Shaklning ustiga olib boring yoki bosing.
User Flow: kitob yuklab olish
Bosh sahifa
Qidiruv natijalari
Kitob tafsilotlari
Kirganmi?
HaYuklab olindi
Yo'qLogin
Muvaffaqiyatli
Romb: Ha yo'li eng qisqa, Yo'q yo'li Login orqali ketadi.
Happy Path va kutilmagan holatlar
Parol esdan chiqsa-chi?
Internet uzilsa-chi?
Savatda tovar qolmasa-chi?
User Flow tuzishning 3 qoidasi
1. Happy Path
Avval hech qanday muammosiz, eng qisqa yo'lni chizing.
2. Edge Cases
«Parol esdan chiqsa-chi?» kabi shartli romblarni qo'shing.
3. Qadamlarni kamaytiring
Har bir ortiqcha bosish foydalanuvchilarning 10–20 foizini yo'qotishi mumkin.
Mini-test: User Flow
User Flow sxemasida romb nimani bildiradi?
To'g'ri: to'rtburchak — ekran, romb — qaror qabul qilish nuqtasi.
Tupik: chiqish yo'li yo'q joy
User Flow dizaynerga foydalanuvchi tupikka tushib qolmasligini kafolatlaydi va ortiqcha bosqichlarni ko'rsatadi.
Tupik: foydalanuvchi ekranda qolib ketadi va ilovani yopadi.
Pastga bosing: qadamlar soni nega muhim.
Har bir bosish narxi bor
0
gacha foydalanuvchi har ortiqcha qadamda yo'qolishi mumkin
03
Customer Journey Map
Foydalanuvchining his-tuyg'ular yo'li
CJM: 5 bosqich va his-tuyg'u egri chizig'i
Xabardorlik
Ko'rib chiqish
Harakat
Foydalanish
Sodiqlik
og'riq nuqtasi
his-tuyg'u: yuqori yaxshi, past yomon
Bosqich yoki doirani bosing: izoh chiqadi.
CJM bosqichlari qisqacha
| Bosqich | Nima bo'ladi? |
| Xabardorlik | Muammoni his qilish yoki reklama ko'rish |
| Ko'rib chiqish | Yuklab olish, variantlarni solishtirish |
| Qaror / Harakat | Xarid qilish yoki xizmatdan foydalanish |
| Foydalanish | Ilova bilan bevosita ishlash |
| Sodiqlik | Qoniqish, tavsiya, qayta kirish |
Taksi ilovasi: og'riq nuqtasi
Mashina 10 daqiqadan beri topilmayapti
Foydalanuvchi noaniqlikdan asabiylashadi va ilovani yopishi mumkin.
Aniqlik va tanlov berish
Radar animatsiyasi, «qo'shimcha haq taklif qilish» va boshqa tarif tugmalari, taxminiy kutish vaqti.
Yechim ekranda
Haydovchi qidirilmoqda
Taxminiy kutish: 4 daqiqa
Haq taklif qilish
Komfort tarifni tanlash
- Radar animatsiyasi noaniqlikni kamaytiradi
- Tezkor tugmalar: haq yoki tarifni o'zgartirish
- Kutish vaqti daqiqalarda ko'rinib turadi
Mini-test: CJM
CJM da «og'riq nuqtasi» (pain point) nima?
To'g'ri: dizayner aynan shu joylarni topib, ularga oson yechim izlaydi.
Bilasizmi?
1-Click
Amazon «Bir bosishda buyurtma» User Flow'ini patentlagan.
Meni o'ylashga majbur qilma
Yaxshi oqimda foydalanuvchi o'ylanib qolmaydi.
CJM tarixi
1980-yillarda xizmat sohasida paydo bo'lgan, smartfonlar davrida ommalashgan.
Amaliyot 20 daqiqa
Oson«Kitob buyurtma qilish» ssenariysini yozing (Kim, qayerda, maqsad, qadamlar)
O'rtaShu ssenariy uchun User Flow chizing: kamida bitta romb («Tizimga kirganmi?»)
QiyinTaksi ilovasidagi 10 daqiqalik kutish og'riq nuqtasini UI yechimi bilan hal qiling
Xulosa
Bugun o'rgandik
Ssenariy matnli hikoya, User Flow uning blok-sxemasi, CJM esa hissiy yo'l va og'riq nuqtalari.
Keyingi dars
5-dars: Wireframe va Balsamiq bilan ilovaning birinchi skeleti.
Uyga vazifa: sevimli xizmatingizda amal (masalan, pul o'tkazish) ssenariysi va 5 qadamli User Flow.