AXV

Ko‘p tarmoqli shartlar: elif

if-elif-else zanjiri va rasmiy amaliy topshiriqlar

9-sinfAdvanced Back-end va DevOps2-hafta · 6-dars

Bugungi dars rejasi

elif operatori

Ko‘p variantli shartlar (else if) va ularning ishlash mexanizmi

Baholash tizimi

1.29-rasm: 5, 4, 3, 2 baholarini if-elif orqali taqsimlash

4 ta amaliy topshiriq

Musbat/manfiy, kattasini topish, yosh toifasi va harorat

01

elif operatori

Aks holda agar... — ko‘p shoxli tanlov

if-elif-else oqim sxemasi

1-shart? 1-amal elif 2-shart? 2-amal else (qolgani) Davom
02

Baholash tizimi

1.29-rasm: 86+, 71+, 56+ ballar taqsimoti

Baholar shkalasi taqsimoti

5 A'lo 86 va undan yuqori ball >= 86 4 Yaxshi 71 dan 85 gacha ball >= 71 3 Qoniqarli 56 dan 70 gacha ball >= 56 2 Qoniqarsiz 56 dan kam else

Baholash dasturi kodi

ball = 78

if ball >= 86:
    print("Baho: 5")
elif ball >= 71:
    print("Baho: 4")
elif ball >= 56:
    print("Baho: 3")
else:
    print("Baho: 2")
# Natija: Baho: 4
03

Rasmiy amaliy topshiriqlar

Qo‘llanmadagi 4 ta asosiy masalaning to‘liq yechimi

1-topshiriq: Sonning ishorasi

0 "Nolga teng" son < 0 → "Manfiy son" son > 0 → "Musbat son"

1 va 2-topshiriqlar kodi

1. Musbat / Manfiy / Nol

son = -5

if son > 0:
    print("Musbat son")
elif son < 0:
    print("Manfiy son")
else:
    print("Nolga teng")

2. Kattasini aniqlash

a, b = 25, 20

if a > b:
    print("Kattasi:", a)
elif b > a:
    print("Kattasi:", b)
else:
    print("Sonlar teng")

4-topshiriq: Harorat tavsiyasi

< 0°C Sovuq Qalin kiyining 0°C – 20°C Salqin Qulay ob-havo > 20°C Issiq Yengil kiyining

3 va 4-topshiriqlar kodi

3. Yosh toifasi

yosh = 15

if yosh <= 6:
    print("Bog‘cha yoshi")
elif yosh <= 17:
    print("Maktab o‘quvchisi")
else:
    print("Voyaga yetgan")

4. Harorat tavsiyasi

harorat = 25

if harorat < 0:
    print("Sovuq, qalin kiyining")
elif harorat <= 20:
    print("Salqin")
else:
    print("Issiq")

Sintaksisda uchraydigan 3 ta xato

Xato 1: = va ==

if a = 0 ← Xato!

if a == 0: ← To‘g‘ri

Xato 2: Ikki nuqta

elif a < 0 ← Xato!

elif a < 0: ← To‘g‘ri

Xato 3: Chekinish

Surilmagan qatorlar IndentationError beradi

Amaliy topshiriq: 2-hafta loyihalari

Vaqt: 20 daqiqa · Darajalar bo‘yicha

1. Oson

Son musbat, manfiy yoki nol ekanligini aniqlovchi dastur yozing.

2. O'rta

Haroratga qarab ("Sovuq", "Salqin", "Issiq") tavsiya beruvchi dastur tuzing.

3. Qiyin

Uchta son ichidan eng kattasini if-elif-else orqali toping.

Tezkor sinov

Quyidagi kodda ball = 75 bo‘lsa nima chiqadi?

ball = 75
if ball >= 86:
    print("5")
elif ball >= 71:
    print("4")
else:
    print("Boshqa")
Javob: 4 (chunki 75 >= 71 → True)

2-hafta bo‘yicha erishilgan natijalar

Operatorlar

Taqqoslash va mantiqiy operatorlar (and, or, not)

Tarmoqlanish

if va else bilan ikkiga ajraluvchi shartlar

Ko‘p tarmoqli elif

Murakkab shartlar va rasmiy 4 ta amaliy loyiha

AXV

2-hafta yakunlandi!

Keyingi hafta: Takrorlanuvchi algoritm (for, while) va match/case

9-sinfAdvanced Back-end va DevOps