AXV

Kompyuterning asosiy va qo‘shimcha qurilmalari

Tizim bloki, monitor, periferiya qurilmalari, ulanish portlari va drayverlar

8-sinfFoundation2-hafta · 4-dars

Bugun nimalarni o'rganamiz?

Asosiy qurilmalar

Tizim bloki, monitor, klaviatura va sichqoncha

Periferiya qurilmalari

Printer, skaner, veb-kamera, proyektor va tashqi xotira

Portlar va Drayverlar

USB, HDMI, Device Manager va xavfsiz ulanish

Kompyuteringizga nechta qurilma ulangan?

Klaviatura Sichqoncha Naushnik / Kolonka Printer Veb-kamera Fleshka
Ushbu qurilmalarning har biri kompyuter bilan maxsus portlar va drayver dasturlari orqali muloqot qiladi!
01

Asosiy kompyuter qurilmalari

Ishlash uchun shart bo'lgan minimal to'plam

4 ta tayanch asosiy qurilma

Tizim bloki

Barcha hisoblash va ma'lumot saqlash joyi: CPU, RAM, ona plata, SSD

Monitor

Matn, rasm, video va oynalarni ko'rsatuvchi asosiy vizual chiqarish ekrani

Klaviatura

Matn, sonlar va boshqaruv buyruqlarini kirituvchi asosiy vosita

Sichqoncha

Kursor orqali dasturlar va grafikalarni oson boshqaruvchi kiritish qurilmasi

Qurilmalar ekotizimi

Tizim bloki CPU + RAM + SSD Monitor (HDMI) Klaviatura + Sichqoncha Skaner / Veb-kamera Kiritish periferiyasi Printer / Dinamiklar Chiqarish periferiyasi

Asosiy atama: Periferiya qurilmalari

Periferiya qurilmalari nima?

Kartani bosib ta'rifni oching

Tashqi qo'shimcha asboblar

Kompyuterning asosiy korpusiga tashqi tomondan ulanadigan va uning imkoniyatlarini kengaytiradigan barcha kiritish, chiqarish hamda saqlash vositalari.

02

Kiritish va chiqarish turlari

Inson va kompyuter o'rtasidagi ma'lumot almashinuvi

Ikki yo'nalishli axborot oqimi

Kiritish qurilmalari (Input)

Klaviatura, sichqoncha, skaner, mikrofon, veb-kamera, grafik planshet. Inson axborotini raqamli kodga aylantiradi.

Chiqarish qurilmalari (Output)

Monitor, printer, proyektor, dinamiklar, naushniklar. Kompyuter natijasini insonga ko'rinadigan yoki eshitiladigan shaklda beradi.

Axborotning to'liq aylanishi

Kiritish (Input) Skaner (Hujjat) Mikrofon (Ovoz) Qayta ishlash CPU + RAM Raqamli tahlil Chiqarish (Output) Monitor (Tasvir) Printer (Qog'oz)

Lazerli va Purkagichli printerlar

Lazerli printer (Laser)

Quruq kukun (toner) ishlatadi. O'ta tez chop etadi, matnli hujjatlar uchun eng arzon va tejamkor texnologiya.

VS

Purkagichli printer (Inkjet)

Suyuq rangli siyoh purkaydi. Rangli fotosuratlar va yorqin grafikalarni ajoyib sifatda chiqaradi.

Periferiya tezliklari va ko'rsatkichlari

0
Lazerli printer chop etish tezligi
0
USB 3.2 ma'lumot uzatish tezligi
0
HDMI 2.0 video uzatish standarti
03

Ulanish portlari va Drayverlar

Qurilmalarni kompyuterga to'g'ri ulash

Zamonaviy ulanish portlari

USB Type-A va Type-C

Klaviatura, sichqoncha, fleshka, smartfon va tashqi disklarni ulash uchun eng universal standart.

HDMI va DisplayPort

Monitor va proyektorlarga yuqori sifatli raqamli video hamda audio tovush uzatuvchi portlar.

Asosiy portlar ko'rinishi

USB Type-A Klassik to'rtburchak Fleshka, sichqoncha USB Type-C Ikki tomonlama oval O'ta tezkor, quvvatli HDMI Video + Audio Monitor, televizor Ethernet (RJ-45) Tarmoq porti Simli internet Audio 3.5 mm Jack tirqish Naushnik, mikrofon

Yangi qurilma qanday ishga tushadi?

1. Qurilma portga ulanadi

USB kabel yoki simsiz Bluetooth orqali qurilma kompyuterga tutashtiriladi.

2. Tizim yangi apparatni aniqlaydi

Windows «Yangi qurilma topildi» (Plug and Play) xabarini chiqaradi.

3. Drayver ishga tushadi

Operatsion tizim ichidagi yoki internetdan yuklangan drayver orqali boshqaruv o'rnatiladi.

4. Foydalanishga tayyor!

Device Manager ro'yxatida qurilma yashil belgilanadi va to'liq quvvatda ishlaydi.

USB Type-A va USB Type-C

Klassik USB Type-A

Faqat bitta to'g'ri tomondan ulanadi (teskari tiqib bo'lmaydi). Deyarli barcha an'anaviy kompyuter va klaviaturalarda mavjud.

Zamonaviy USB Type-C

Simmetrik oval shakl: har ikki tomondan birdek ulanadi. Katta hajmdagi ma'lumot, 4K video va 100W gacha elektr quvvatini bir vaqtda uzata oladi!

Fleshkani xavfsiz ajratish mexanizmi

1. Keshdagi ma'lumot Fayl RAM keshida Yozish tugallanmoqda 2. Eject buyrug'i «Safely Remove» Yozish to'liq yopiladi 3. Xavfsiz sug'urish Xotira butun qoladi Fayllar shikastlanmaydi

Xavfli odat: Fleshkani tortib olish

Fleshkani «Eject» qilmasdan to'satdan sug'ursangiz, keshdagi fayllar chala yoziladi va fleshka «format talab qiladigan» bo'lib qoladi!
Doimo vazifalar panelining o'ng quyi burchagidagi strelkadan fleshka belgisini bosib, Eject amalini bajaring!

Qurilmalarni boshqarish vositalari

Win + X → Device Manager

Barcha ulangan apparat vositalari, drayverlar holati va nosozliklarni ko'rsatadi.

Bluetooth & devices

Settings (Win + I) orqali simsiz quloqchin, sichqoncha va printerlarni sozlash darchasi.

Printers & scanners

Ofis printerlariga chop etish navbatini ko'rish va yangi skanerni sozlash markazi.

Tezkor sinov

Qog'ozdagi fotosurat yoki rasmni kompyuterga raqamli fayl sifatida kiritish uchun qaysi periferiya qurilmasi ishlatiladi?

To'g'ri! Skaner — kiritish qurilmasi bo'lib, u qog'ozdagi tasvirni raqamli rasmga aylantiradi. Printer esa chiqarish qurilmasidir.
Amaliy topshiriq · 15 daqiqa

Kompyuteringiz qurilmalarini tekshiring

  1. Win + X orqali Device Manager'ni oching.
  2. Klaviatura va videokarta modelingizni aniqlang.
  3. Kompyuteringizdagi USB Type-A, Type-C va HDMI portlarini sanang.
  4. Fleshkani ulab, uni Eject buyrug'i bilan xavfsiz ajrating.

Bugungi dars xulosasi

Biz o'rgandik:

  • Asosiy qurilmalar: Tizim bloki, monitor, klaviatura, sichqoncha
  • Periferiya qurilmalari: printer, skaner, veb-kamera
  • Portlar (USB, HDMI) va drayverlar mohiyati

Keyingi dars:

5-dars: Internet, brauzerlar va elektron pochta bilan ishlash. Chrome, Edge, qidiruv tizimlari va xavfsiz email yozishmalari.