AXV

Disklar, fayl tizimlari va paketlar

df, du, mount tushunchasi hamda zamonaviy paket menejerlari (APT, DNF)

10-sinfDevOps2-hafta · 5-dars

Bugungi dars maqsadlari

Disklar va Xotira

Blokli qurilmalar (/dev/sda), bo'limlar va Swap xotirasi.

Monitoring vositalari

df -h bilan bo'sh joyni, du -sh bilan papkalar hajmini o'lchash.

Paket menejerlari

APT va DNF: dastur o'rnatish, yangilash va tozalash.

Disk va dasturlar raqamlarda

0
Ubuntu rasmiy paketlari soni
ext4
eng ommabop Linux fayl tizimi
100%
disk to'lsa, server qulaydi
DevOps amaliyotida disk sarfini avtomat kuzatuvchi monitoring qo'yiladi.
01

Blokli qurilmalar (/dev)

Linux qattiq disklar va bo'limlarni qanday ko'radi?

Disk qurilmalari ierarxiyasi

/dev/sda Fizik qattiq disk 500 GB /dev/sda1450 GB (ext4) -> / /dev/sda250 GB (Swap bo'limi) Mount: /Ildiz fayl tizimi
02

Ulanish nuqtasi (Mount Point)

Yangi diskni fayllar daraxtiga kiritish qoidasi

Diskni ulash (Mount) sxemasi

Tashqi disk: /dev/sdb1 Fleshka yoki yangi SSD Xom ma'lumotlar bloki mount Ulanish nuqtasi: /mnt/backup Oddiy katalog Fayllar ko'rinadi!

Linux fayl tizimlari turlari

ext4

bosing

Eng ishonchli va sinovdan o'tgan standart. Tezkor va barqaror.

XFS

bosing

Ulkan fayllar va ma'lumotlar bazalari uchun yuqori unumdorlik.

Btrfs

bosing

Snapshots, o'zini o'zi tuzatish va moslashuvchan disk massivlari.

03

Disk monitoringi: df va du

Qaysi bo'lim to'ldi va qaysi papka ko'p joy olyapti?

df va du buyruqlari taqqosi

df -h (Umumiy bo'sh joy)

Barcha ulangan disk bo'limlari hajmini ko'rsatadi.

Qaysi disk qancha foiz to'lganini bir zumda bilish.

Misol: df -h /

du -sh (Katalog sarfi)

Aniq bitta papka yoki fayl hajmini hisoblaydi.

Haddan tashqari shishib ketgan papkalarni topish.

Misol: du -sh /var/log

04

Paket menejerlari (APT)

Dasturlarni repozitoriyalardan xavfsiz o'rnatish

APT ishlash arxitekturasi

Mijoz serveriAPT / sources.list 1. Indeks tekshirish Rasmiy RepozitoriyaGPG kalit bilan imzolangan Dastur o'rnatildiNginx tayyor!

APT yordamida dastur o'rnatish

1. Indekslarni yangilash

sudo apt update — eng so'nggi ro'yxatni yuklaydi.

2. O'rnatish

sudo apt install -y htop — dastur va bog'liqliklarni o'rnatadi.

3. Tozalash

sudo apt autoremove — keraksiz qoldiqlarni yo'qotadi.

Swap xotirasi xavfsizlik yostig'i

Operativ xotira (RAM) 8 GB (Tezkor) 100% to'lib qolsa... Overflow Swap bo'limi (Disk) 4 GB (Zaxira) Server qulashdan saqlanadi!

Amaliy boshqaruv buyruqlari


# Tizimdagi bo'sh disk maydonini ko'rish
df -h /

# Eng katta kataloglarni aniqlash
sudo du -sh /var/* | sort -h

# Dasturni to'liq (sozlamalari bilan) o'chirish
sudo apt purge nginx
df -h natijasida Use% ustunini doimo nazorat qiling.

Tezkor bilim sinovi

Qaysi buyruq dasturni uning barcha konfiguratsiya fayllari bilan birga butunlay yo'q qiladi?

To'g'ri: 'purge' barcha konfiguratsiyalarni tozalaydi, 'remove' esa faqat dastur fayllarini o'chiradi.

Amaliy topshiriq 20 daqiqa

Osondf -h va lsblk orqali disklaringizni tekshiring.
O'rtadu -sh ~/* | sort -h bilan katta papkalarni aniqlang.
Qiyinsudo apt update && sudo apt install -y ncdu qilib xotirani tahlil qiling.

Bugungi dars xulosasi

O'rganilgan mavzular

Disklar va bo'limlar (/dev/sda), mount qilish mantig'i, df/du tahlili hamda APT paket menejeri.

Uyga vazifa

Disk sarfini tahlil qilish va APT orqali kerakli utilitalarni o'rnatish.